Let op:
Bedoeld hier zijn dage­lijkse zorgen en ang­sten. Medi­ta­tie kan psy­cho­the­ra­pie niet ver­van­gen. Als u zich zorgen maakt over de omvang van uw ang­sten, raad­pleeg dan een arts van uw keuze.

Nie­mand is vrij van ang­sten. Som­mige stress­volle situ­a­ties laaien echte oer­in­stinc­ten in ons op, en veel publieke dis­cus­sies wak­ke­ren extra zorgen aan. Maar je kunt leren om er beter mee om te gaan. Medi­ta­tie helpt je om zorgen en ang­sten te her­ken­nen, om ze beter te eva­lu­e­ren, er beter mee om te gaan en om vrijer van angst te leven.

Dage­lijkse zorgen

Wan­neer we het hebben over angst“, denken de mees­ten van ons aan bij­zon­der gevaar­lijke situ­a­ties of grote uit­da­gin­gen, aan vlieg­angst, hoog­te­vrees, exa­men­vrees, voor de don­kere weg naar huis of voor de prik­kel­bare baas. Maar in feite erva­ren de mees­ten van ons angst­ge­voe­lens op een andere manier. Zelfs zonder con­crete trig­gers dragen veel mensen voort­du­rend ner­vo­si­teit, zorgen en onze­ker­heid met hun mee- onder­be­wuste angst die hun levens­kwa­li­teit aan­tast.

Uit enquê­tes blijkt dat 38 pro­cent van de mensen zich hier dage­lijks zorgen over maakt. Zorgen over het werk, zorgen over rela­ties, zorgen over gezond­heid, zorgen over ziekte, cri­mi­na­li­teit en ter­reur in de media. Voor ieder­een die al deze dingen onge­fil­terd laat, is het slechts een kleine stap van alle­daagse zorgen naar ang­sten die het leven echt belas­ten. Stu­dies tonen aan dat nega­tieve gedach­ten en ang­sten sterk met elkaar ver­bon­den zijn. Zorgen zijn een van de groot­ste oor­za­ken van angst en depres­sie. Maar men­tale trai­ning kan helpen om dit mecha­nisme te door­bre­ken.

Betere con­trole zorgen en ang­sten

Weten­schap­pe­lijke stu­dies tonen aan dat regel­ma­tige medi­ta­tie het ver­mo­gen ver­sterkt om zorgen en ang­sten te beheer­sen. De ont­span­nings­re­ac­tie is een tegen­wicht tegen stress en haalt uw lichaam uit de staat van per­ma­nente alert­heid. Dit effect treedt niet alleen op tij­dens het medi­te­ren maar werkt ook nog enige tijd na.

Mind­ful­ness­trai­ning ver­sterkt ook de her­sen­ge­bie­den die emo­ties en impul­sen beheer­sen. Het geeft je stap voor stap meer con­trole over nega­tieve reac­ties. Mind­ful­ness maakt het boven­dien moge­lijk om gemak­ke­lij­ker de mooie momen­ten in het leven waar te nemen ze echt op je in te laten werken. Regel­ma­tige medi­ta­tie maakt je veer­krach­ti­ger en geluk­kig.

Hoe medi­ta­tie kan helpen tegen angst en depres­sie

Psy­cho­the­ra­pie heeft ook het poten­ti­eel van mind­ful­ness ont­dekt. Tal­rijke op mind­ful­ness geba­seerde the­ra­pieën zijn de afge­lo­pen twin­tig jaar ont­staan: van de bekende Mind­ful­ness geba­seerde stress­ver­min­de­ring tot Mind­ful­ness geba­seerde gedrags­the­ra­pie. Tegen­woor­dig wordt medi­ta­tie op ver­schil­lende manie­ren gebruikt om mensen te helpen omgaan met stress­volle emo­ties.

Aan de ene kant helpt mind­ful­ness om psy­cho­lo­gisch flexi­be­ler te zijn, dus om beter te rea­ge­ren op situ­a­ties die stress ver­oor­za­ken. Het resul­taat is dat je je niet zo snel zorgen hoeft te maken of in je hoofd kunt pein­zen. Aan de andere kant helpt mind­ful­ness om je snel­ler bewust te worden van je eigen emo­ties en om niet om zo diep in de gedach­te­spi­raal te gera­ken. In staat zijn om de eigen emo­ties te accep­te­ren voor wat ze zijn, helpt om ze waar te nemen als onder­deel van het natuur­lijke palet van emo­ties en om ze niet te veel macht te geven over het eigen wel­be­vin­den.


Beter met ang­sten omgaan door medi­ta­tie:
Nu gratis begin­nen




Omgaan met ang­sten dank­zij medi­ta­tie: Weten­schap­pe­lijke stu­dies

Gees­te­lijke flexi­bi­li­teit door mind­ful­ness (Masuda & Tully, 2011)

Mind­ful­ness en men­tale flexi­bi­li­teit zijn nauw met elkaar ver­bon­den: Uit een studie van 500 stu­den­ten bleek dat beide een posi­tief effect hebben op angst, depres­sie en stress. Dege­nen die zich bewust zijn, zijn psy­cho­lo­gisch flexi­be­ler en omge­keerd. Meer mind­fulle stu­den­ten waren minder gestrest, minder depres­sief en minder ang­stig.

Decen­te­ring” en Non-attach­ment” als mecha­nis­men van mind­ful­ness (Tran et al., 2014)

Posi­tie­ver en minder ang­stig zijn door con­cep­ten uit mind­ful­ness — dat is moge­lijk: een steek­proef van 900 Duit­sers en 400 Span­jaar­den toonde aan dat mind­ful­nessme­di­ta­tie een posi­tief effect heeft op depres­sie en angst en stress. Decen­te­ring” en non-attach­ment” zijn hier­bij de belang­rijk­ste wer­kings­me­cha­nis­men.

Decen­te­ring bestaat uit drie facet­ten: aan de ene kant bete­kent decen­te­ring dat men zich niet iden­ti­fi­ceert met zijn gedach­ten, aan de andere kant dat men niet op de gebrui­ke­lijke manier rea­geert op nega­tieve erva­rin­gen en mede­lij­den heeft met zich­zelf. Niet ver­strikt raken in eigen gevoe­lens en gedach­ten, decen­te­ring, kan gezien worden als een aspect van emo­ti­o­nele regu­le­ring.

Non-attach­ment wordt geken­merkt door het niet vast­klam­pen aan eigen ideeën, beel­den of zin­tuig­lijke waar­ne­min­gen. Hier­door ont­staat er geen interne druk om omstan­dig­he­den of erva­rin­gen te ver­mij­den of te ver­an­de­ren. Wan­neer je je bewust bent van je emo­ties en ze kunt regu­le­ren, neemt het risico op angst af. Aan de ene kant omdat je je er bewus­ter van wordt, aan de andere kant omdat je niet ver­strikt raakt in een nega­tieve gedach­ten­spi­raal, maar je je emo­ties kunt accep­te­ren zoals ze zijn. Aspec­ten van emo­tie­re­gu­le­ring, fysiek bewust­zijn en non-attach­ment ver­kla­ren het effect van medi­ta­tie op angst en depres­sie.

Mind­ful­ness werkt ook in the­ra­pie — onge­acht de ernst (Mani­ca­vas­gar et al., 2010 The­ra­pie)

In een over­zichts­stu­die toon­den de weten­schap­pers aan dat mind­ful­ness ook helpt bij ern­stige depres­sies: de mind­ful­ness-based the­ra­pie is geens­zins onder­ge­schikt aan klas­sieke the­ra­pie. Inte­gen­deel, ter­wijl klas­sieke cog­ni­tieve gedrags­the­ra­pie beter werkte voor pati­ën­ten die al vier of meer depres­sieve epi­so­des hadden, hielp mind­ful­ness­the­ra­pie ieder­een meteen even goed.